Wat u in dit artikel kunt lezen:
- Waarom retracties ertoe doen: Ze beschermen de onderzoeksintegriteit door het wetenschappelijke publicatierecord te corrigeren, wat van groot belang is in een tijd waarin fouten, wangedrag en AI-gegenereerde content leiden tot meer retracties.
- Hoe retractie-indicatoren helpen: Zichtbare markeringen op platformen zoals EBSCOhost voorkomen onbedoelde citaties, behouden waardevolle metadata voor context en historisch inzicht, en bevorderen transparantie over de redenen van intrekking van een onderzoek.
- Hoe EBSCO verantwoord onderzoek ondersteunt: Met behulp van de EBSCO Scholarly Graph en dagelijkse metadata-updates identificeert en markeert EBSCO retracties op betrouwbare wijze, zodat bibliothecarissen, organisaties en onderzoekers kunnen blijven vertrouwen op het wetenschappelijke ecosysteem.
Het belang van retracties
Onderzoekscommunities vertrouwen op een stabiel en betrouwbaar wetenschappelijk publicatielandschap. Wanneer op een later moment blijkt dat een artikel fouten bevat, onbetrouwbare data gebruikt of tekenen van manipulatie vertoont, publiceren uitgevers een retractie om het record te corrigeren en vervolgonderzoek te beschermen.
Retracties vormen een essentieel onderdeel van onderzoeksintegriteit. De zichtbaarheid ervan is cruciaal voor iedereen die duidelijkheid nodig heeft over de status van een publicatie. Nu het aantal retracties in alle disciplines toeneemt, zijn duidelijke markeringen op onderzoeksplatformen onmisbare signalen geworden waarmee gebruikers de kwaliteit van content met vertrouwen kunnen beoordelen.
Het aantal retracties stijgt, en onbetrouwbare AI is een zorg
In 2023 overschreed het aantal ingetrokken wetenschappelijke artikelen wereldwijd voor het eerst de grens van 10.000. Uit een recente internationale studie blijkt dat een groeiend deel van deze retracties verband houdt met willekeurig gegenereerde content en het gebruik van AI-tools.
Critici waarschuwen dat vooruitgang in AI het voor ‘paper mills’ en ‘predatory’ uitgevers eenvoudiger maakt om het wetenschappelijke landschap te overspoelen met publicaties. Hierdoor vervaagt de grens tussen legitieme artikelen en frauduleuze of kwalitatief zwakke output. Deze ontwikkelingen onderstrepen de noodzaak van effectieve mechanismen om ingetrokken content te markeren en onderzoekers te helpen het citeren van gebrekkig onderzoek te vermijden, of dat nu het gevolg is van onbetrouwbare AI of menselijke fouten.
De EBSCO-teams cureren en monitoren de content in onze collecties via zeer strikte selectieprocedures. Daarbij maken zij onder meer gebruik van Cabell’s Predatory Reports, indexering in Web of Science of Scopus, aanwezigheid van een impactfactor, transparantie van uitgevers en andere evaluatiecriteria. Met de toename van nieuwe uitdagingen, bijvoorbeeld door door AI gegenereerde content, blijft EBSCO voortbouwen op de voortdurend evoluerende standaarden van Cabell’s en onderzoeken we aanvullende interne bronnen om bewustwording en detectie verder te versterken.
Lees meer over het selectieproces en de organisatorische prioriteiten van EBSCO.
Retractie-indicatoren geven vertrouwen en duidelijkheid
Op onderzoeksplatformen zoals EBSCOhost en EBSCO Discovery Service helpen duidelijke en zichtbaar gelabelde retractie-indicatoren bibliothecarissen en onderzoekers op verschillende manieren:
- Ze maken onmiddellijk duidelijk dat een publicatie is ingetrokken, waardoor onbedoelde citaties van ongeldige bevindingen worden voorkomen. Tegelijkertijd kunnen onderzoekers met meer zekerheid bepalen welke publicaties zij wel verantwoord kunnen citeren.
- Ze preserveren toegang tot de oorspronkelijke metadata van het artikel (titel, auteurs, samenvatting, publicatiedatum), die nog steeds waardevol kunnen zijn. Denk bijvoorbeeld aan literatuuronderzoek dat zicht richt op de ontwikkeling van een onderzoekslijn door de tijd. In overzichtsartikelen of historische analyses kan het benoemen van ingetrokken onderzoek inzicht geven in het ontstaan van wetenschappelijke consensus of in de invloed van gebrekkige studies op debat en discours.
- Ze ondersteunen transparantie en verantwoordelijkheid. In plaats van de geschiedenis te wissen, bevatten retractieberichten vaak toelichtingen, zoals problemen met data, menselijke fouten of wangedrag. Deze context helpt onderzoekers te leren van de fouten van anderen. Weten dat studies hebben bestaan, en waarom ze zijn mislukt, draagt bij aan inzicht in kennisontwikkeling binnen een vakgebied.
Kortom: retractie-indicatoren helpen een robuuste en betrouwbare onderzoeksomgeving in stand te houden, terwijl het wetenschappelijke publicatierecord behouden blijft.
Hoe werken retracties op EBSCO-platformen?
De retractie-indicatoren van EBSCO maken deel uit van de vele linked-data-mogelijkheden die worden ondersteund door de EBSCO Scholarly Graph (ESG). De ESG combineert metadata van betrouwbare partners zoals Crossref, OpenAlex en Retraction Watch, en vult deze aan met EBSCO’s eigen gecureerde data. De ESG wordt dagelijks bijgewerkt, zodat onderzoekers altijd toegang hebben tot de meest actuele informatie.
When a retraction is issued, EBSCO matches the work’s DOI (digital object identifier) against the ESG and partner registries, with supplemental verification from EBSCO’s internal monitoring. If the DOI for the retracted article noted by the ESG matches article(s) within the result list, a clear retraction will be displayed for that article. The retraction will appear in the results list and on the detailed record, as well as in the Citations, References, and People Pages, also enabled by the ESG.
Wanneer een retractie wordt uitgegeven, vergelijkt EBSCO de DOI (Digital Object Identifier) van de publicatie met de ESG en partnerregisters. EBSCO voert vervolgens nog aanvullende monitoring uit. Als de DOI van de ingetrokken publicatie overeenkomt met artikel(en) in een resultatenlijst, wordt een duidelijke retractiemelding weergegeven. Deze melding verschijnt in de resultatenlijst, in het gedetailleerde record en onder ‘Citations’, ‘References’ en ‘People Pages’.
Ingetrokken artikelen worden duidelijk gemarkeerd in EBSCO’s zoekresultaten en records
Retractie-indicatoren zijn essentieel voor bibliothecarissen en organisaties
Retractie-indicatoren zijn onmisbare hulpmiddelen ter ondersteuning van de kwaliteit van referentie- en instructieservices en verantwoorde wetenschappelijke praktijken in alle disciplines. Daarnaast helpen zij beginnende onderzoekers die mogelijk nog niet over de ervaring beschikken om de status van publicaties zelfstandig te verifiëren. Duidelijke retractiemarkeringen bieden sturing en verkleinen het risico op desinformatie.
Het doel is niet om het wetenschappelijke publicatierecord uit te wissen, maar om het te verfijnen. In een tijd waarin retracties steeds vaker voorkomen, zijn indicatoren geen optionele toevoeging meer, maar een fundamenteel onderdeel van betrouwbare onderzoeksplatformen waarop gebruikers kunnen vertrouwen.
